حسين مير حيدر

413

معارف گياهى ( فارسى )

كرچك در كتب فارسى « بيدانجير » ، « كنتو » و « كرچك » و در كتب طب سنتى با نامهاى « خروع » و « طمرا » آمده است . به فرانسوى Ricin و به انگليسى Castor oil plant گفته مىشود . گياهى است از خانوادهء Euphorbiaceae نام علمى آن Ricinus communis L . مىباشد . مشخصات گياه كرچك كه بومى مناطق گرمسير جهان است در اقليمهاى گرم مانند هند و افريقا به صورت يك درختچه كه بلندى آن تا 3 متر هم مىرسد وجود دارد ولى در مناطق معتدل چون در سرماى زمستان اين مناطق مقاوم نيست به صورت يك گياه يك ساله و در برخى مناطق مناسب دوساله است . در مناطقى كه ارقام يك سالهء آن كاشته مىشود مزرعه پس از برداشت محصول دانه شخم شده و سال بعد مجددا به صورت زراعت جديدى تخم آن كاشته مىشود . معمولا در مناطق معتدل كشت بذر كرچك مقارن با زمان كشت ذرت و پنبه صورت مىگيرد . كرچك داراى ارقام مختلفى است و گياه آنها نيز داراى رنگهاى متفاوتى مىباشد و ساقه و برگهاى آنها برحسب رقم آن داراى رنگهاى سبز ، صورتى ، قرمز و بنفش ممكن است باشد . برگهاى آن پنجه‌اى شبيه برگ انجير و از 9 - 7 قطعه يا لوب نوك‌تيز تشكيل شده است . ريشهء آن مانند نى مجوف و ميوهء آن خاردار و مدوّر و تخم آن